Νέες συγκεντρώσεις και έντονη πολιτική αντιπαράθεση συντηρούν την κρίση στην Αλβανία, έπειτα από διαδοχικές νύχτες συγκρούσεων στα Τίρανα. Ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα απηύθυνε την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου έκκληση για ηρεμία, αποδίδοντας παράλληλα τις ταραχές σε «ξένα χέρια» που, όπως υποστήριξε, επιδιώκουν να υπονομεύσουν την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας. Στις δηλώσεις του, ωστόσο, δεν κατονόμασε τους φερόμενους υποκινητές ούτε παρουσίασε στοιχεία που να τεκμηριώνουν την καταγγελία.
Στους δρόμους, οι διαδηλωτές προβάλλουν αιτήματα για καλύτερες συνθήκες στα πανεπιστήμια και χαμηλότερο κόστος σπουδών, ενώ ζητούν την παραίτηση του Ράμα. Οι κινητοποιήσεις, που κλιμακώθηκαν από την Τρίτη, έχουν επεκταθεί πέρα από την πρωτεύουσα, μεταφέροντας την πίεση προς την κυβέρνηση και σε άλλες πόλεις. Την Παρασκευή, εκατοντάδες διαδηλωτές κατευθύνονταν εκ νέου προς το υπουργείο Παιδείας, το οποίο βρίσκεται στο επίκεντρο των διαμαρτυριών.
Οι συγκρούσεις της προηγούμενης νύχτας άφησαν πίσω τους καμένα σημεία εισόδου δημόσιων κτιρίων, σπασμένες βιτρίνες και οδοφράγματα. Η είσοδος του υπουργείου Οικονομικών πυρπολήθηκε, ενώ καταγράφηκαν καταστροφές και σε πανεπιστημιακό συγκρότημα. Ομάδες διαδηλωτών έβαλαν φωτιά σε κάδους απορριμμάτων και πέταξαν πέτρες εναντίον των αστυνομικών δυνάμεων, οι οποίες απάντησαν με δακρυγόνα και κανόνια νερού. Ανταποκριτής του AFP κατέγραψε επίσης μασκοφόρους να σπάνε βιτρίνες και να λεηλατούν καταστήματα.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της αστυνομίας που μεταδόθηκε στο σχετικό ρεπορτάζ, 160 διαδηλωτές συνελήφθησαν για βιαιότητες. Οι συλλήψεις και οι εκτεταμένες ζημιές αποτυπώνουν την ένταση των επεισοδίων, την ώρα που οι συγκεντρώσεις συνεχίζονται και τα εκπαιδευτικά αιτήματα παραμένουν ανοιχτά.
Ο Ράμα επιχείρησε να διαχωρίσει τις διεκδικήσεις των φοιτητών από τη βία, αναγνωρίζοντας ότι οι νέοι και οι πολίτες δικαιούνται να απαιτούν καλύτερες συνθήκες. Παράλληλα, όμως, κατηγόρησε την αντιπολίτευση και απροσδιόριστους εξωτερικούς παράγοντες ότι επιδιώκουν την αποσταθεροποίηση της Αλβανίας. Συνέδεσε μάλιστα τη χρονική στιγμή των επεισοδίων με την πρόοδο της χώρας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, υποστηρίζοντας ότι οι ταραχές δημιουργούν εμπόδια σε αυτή την πορεία.
Στο βίντεο που δημοσιοποίησε στο Facebook, ο Αλβανός πρωθυπουργός παρουσίασε τις καταστροφές ως μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας υπονόμευσης της χώρας και απηύθυνε έκκληση για υπομονή. Ταυτόχρονα, απέρριψε την υποχώρηση απέναντι στη βία ως μέσο εξασφάλισης προσωρινής ηρεμίας. Η παρέμβασή του συνδύασε έτσι το κάλεσμα για αποκλιμάκωση με την επιμονή ότι πίσω από τα επεισόδια βρίσκονται πολιτικές και εξωτερικές σκοπιμότητες.
Η σημερινή ένταση έχει ως υπόβαθρο πολύμηνες αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις. Μεταξύ των ζητημάτων που τροφοδότησαν τη δυσαρέσκεια βρίσκεται το σχέδιο πολυτελούς τουριστικής ανάπτυξης στις νότιες ακτές της Αλβανίας, το οποίο συνδέεται με την επενδυτική εταιρεία του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του Ντόναλντ Τραμπ. Στις διαμαρτυρίες προστίθενται καταγγελίες για διαφθορά και απογοήτευση για τις προοπτικές των νέων.
Η κυβέρνηση καλείται πλέον να αντιμετωπίσει τόσο τις βιαιότητες και τις καταστροφές όσο και τα συγκεκριμένα προβλήματα που κινητοποιούν τους διαδηλωτές. Με νέες συγκεντρώσεις να βρίσκονται σε εξέλιξη, το κρίσιμο ερώτημα είναι αν θα υπάρξει περιθώριο ουσιαστικού διαλόγου για την παιδεία και το κόστος σπουδών ή αν η αντιπαράθεση θα παραμείνει εγκλωβισμένη ανάμεσα στο αίτημα αποχώρησης του πρωθυπουργού και στις καταγγελίες του περί υποκίνησης.
