Υπάρχουν στιγμές που η ανοχή παύει να είναι δημοκρατική αρετή και γίνεται αδυναμία, αφέλεια και τελικά συνενοχή στη διαιώνιση μιας πρόκλησης.
Και αν επιβεβαιωθεί ότι σε πανηγύρι στη Μελίτη της Φλώρινας, μέσα στην ελληνική επικράτεια, ακούστηκε πράγματι η φράση «Φύγετε Έλληνες από τη Μακεδονία», τότε δεν υπάρχει πλέον χώρος για υπεκφυγές.
Δεν πρόκειται για «παράδοση».
Δεν πρόκειται για «πολιτιστική ιδιαιτερότητα».
Δεν πρόκειται για ένα αθώο τραγούδι που κάποιοι υπερευαίσθητοι παρεξήγησαν.
Πρόκειται για αλυτρωτικό μήνυμα.
Και όταν ένα τέτοιο μήνυμα ακούγεται μέσα στην ίδια την Ελλάδα, το ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος το τραγούδησε.
Το μεγαλύτερο ερώτημα είναι πού βρίσκεται το ελληνικό κράτος.
Πόσα ακόμη περιστατικά πρέπει να καταγραφούν;
Πόσες φορές πρέπει να εμφανιστούν αναφορές σε «Λέριν», «Αιγαιακή Μακεδονία», «ενωμένη Μακεδονία» και άλλες κατασκευές του βαλκανικού αλυτρωτισμού;
Πόσες φορές πρέπει να επιχειρηθεί η οικειοποίηση του Μεγάλου Αλεξάνδρου και του Φιλίππου;
Και πόσες φορές πρέπει να κρύβεται η πολιτική προπαγάνδα πίσω από ένα κλαρίνο, έναν χορό και ένα πανηγύρι για να καταλάβει η Αθήνα ότι η πολιτιστική ελευθερία δεν αποτελεί άδεια αλυτρωτισμού;
Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι που η ελληνική Πολιτεία πολλές φορές μοιάζει να φοβάται να πει δυνατά.
Ο Μέγας Αλέξανδρος δεν ήταν Σλάβος.
Ο Φίλιππος δεν ήταν Σλάβος.
Οι αρχαίοι Μακεδόνες δεν περίμεναν την κάθοδο σλαβικών πληθυσμών στα Βαλκάνια πολλούς αιώνες αργότερα για να αποκτήσουν ιστορία και ταυτότητα.
Η αρχαία Μακεδονία αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της ελληνικής ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς.
Αυτό δεν αλλάζει επειδή κάποιοι έχτισαν πολύ αργότερα ένα εθνικό αφήγημα πάνω σε δανεικά αγάλματα, σύμβολα και ονόματα.
Και υπάρχει εδώ μια διάκριση που πρέπει να γίνεται απολύτως καθαρά.
Οι πολίτες της σημερινής Βόρειας Μακεδονίας έχουν κάθε δικαίωμα να αυτοπροσδιορίζονται σύμφωνα με τη σύγχρονη εθνική τους ταυτότητα.
Αυτό όμως δεν μετατρέπει αναδρομικά τον Μέγα Αλέξανδρο σε πρόγονό τους.
Δεν μετατρέπει τον Φίλιππο σε Σλάβο.
Δεν μεταφέρει την Πέλλα σε κάποιο φαντασιακό ιστορικό παρελθόν ενός σύγχρονου βαλκανικού κράτους.
Και κυρίως δεν δημιουργεί κανένα δικαίωμα αμφισβήτησης της ελληνικής Μακεδονίας.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη απάτη του αλυτρωτισμού.
Δεν αρκείται στο να δημιουργήσει μια σύγχρονη ταυτότητα.
Χρειάζεται να αποκτήσει και αρχαίους προγόνους.
Και όταν δεν τους έχει, τους δανείζεται από την Ιστορία του γείτονα.
Ο Μέγας Αλέξανδρος γίνεται εργαλείο εθνικής μυθολογίας.
Ο Ήλιος της Βεργίνας γίνεται αντικείμενο διεκδίκησης.
Η αρχαία Μακεδονία μετατρέπεται σε πεδίο πολιτικής οικειοποίησης.
Και ύστερα εμφανίζεται το επόμενο στάδιο.
Η γεωγραφία.
Γιατί ο αλυτρωτισμός ποτέ δεν σταματά στην Ιστορία.
Από την παραχάραξη του παρελθόντος περνά στην αμφισβήτηση του παρόντος.
Και τότε αρχίζουν τα «Λέριν».
Αρχίζουν οι αναφορές σε «Αιγαιακή Μακεδονία».
Αρχίζουν τα τραγούδια για «απελευθέρωση».
Και, εφόσον επιβεβαιωθεί η συγκεκριμένη μετάφραση από τη Μελίτη, φτάνουμε ακόμη και στο εξωφρενικό «Φύγετε Έλληνες από τη Μακεδονία».
Φύγετε ποιοι;
Οι Έλληνες από τη Μακεδονία;
Από την Πέλλα;
Από τη Φλώρινα;
Από την Καστοριά;
Από τις Σέρρες;
Από τη Θεσσαλονίκη;
Από τη Βεργίνα;
Υπάρχει ένα σημείο όπου η πρόκληση γίνεται τόσο εξωφρενική ώστε σχεδόν αυτογελοιοποιείται.
Μόνο που ο αλυτρωτισμός, όσο γελοίος κι αν φαίνεται, δεν πρέπει ποτέ να αντιμετωπίζεται ως αστείο.
Τα Βαλκάνια πλήρωσαν πολύ ακριβά τέτοιες ιδέες.
Και η Ελλάδα δεν έχει κανέναν λόγο να επιτρέπει την ανακύκλωσή τους στο όνομα μιας δήθεν προοδευτικής ανοχής.
Άλλο ελευθερία και άλλο εθνική αυτοϋπονόμευση.
Άλλο πολιτιστική έκφραση και άλλο πολιτική προπαγάνδα.
Άλλο το δικαίωμα να μιλάς ένα τοπικό γλωσσικό ιδίωμα και άλλο να χρησιμοποιείς μια δημόσια εκδήλωση για να διακινείς μηνύματα αμφισβήτησης της ελληνικής κυριαρχίας ή της ελληνικής παρουσίας στη Μακεδονία.
Κανείς δεν ζητά να απαγορευθούν οι τοπικές παραδόσεις.
Αλλά η παράδοση δεν μπορεί να λειτουργεί ως κολυμβήθρα του Σιλωάμ για τον αλυτρωτισμό.
Και κυρίως δεν μπορεί κάθε φορά που εμφανίζεται ένα τέτοιο περιστατικό η επίσημη Πολιτεία να κάνει ότι δεν άκουσε, δεν είδε και δεν κατάλαβε.
Γιατί το πρόβλημα δεν εμφανίστηκε χθες.
Εδώ και χρόνια υπάρχουν καταγγελίες για τραγούδια και συνθήματα με αλυτρωτικό και προπαγανδιστικό περιεχόμενο σε συγκεκριμένες εκδηλώσεις της Δυτικής Μακεδονίας.
Υπάρχουν μεταφράσεις.
Υπάρχουν βίντεο.
Υπάρχουν δημόσιες καταγγελίες.
Υπάρχουν φορείς που ζητούν έρευνα.
Τι ακριβώς περιμένει λοιπόν η ελληνική Πολιτεία;
Να εμφανιστεί χάρτης της «Μεγάλης Μακεδονίας» στην πλατεία για να καταλάβει ότι υπάρχει πρόβλημα;
Να μετατραπεί το πανηγύρι σε πολιτική συγκέντρωση;
Ή μήπως φοβάται περισσότερο τις κατηγορίες περί «εθνικισμού» από όσο φοβάται τη σταδιακή κανονικοποίηση του αλυτρωτικού λόγου μέσα στην ίδια τη χώρα;
Αυτό το φοβικό σύνδρομο πρέπει κάποτε να τελειώσει.
Η υπεράσπιση της ιστορικής αλήθειας δεν είναι φασισμός.
Η υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας δεν είναι ακραία θέση.
Η απαίτηση να μην ακούγονται αλυτρωτικές προτροπές εναντίον των Ελλήνων μέσα στην Ελλάδα δεν είναι μισαλλοδοξία.
Είναι το αυτονόητο.
Και κάτι ακόμη.
Η Ελλάδα έκανε ήδη έναν τεράστιο πολιτικό συμβιβασμό με τη Συμφωνία των Πρεσπών.
Αποδέχθηκε το όνομα «Βόρεια Μακεδονία».
Αποδέχθηκε όρους ταυτότητας που προκάλεσαν τεράστια αντίδραση στην ελληνική κοινωνία.
Αποδέχθηκε μια συμφωνία την οποία εκατομμύρια Έλληνες θεώρησαν ιστορικά λανθασμένη και εθνικά επιζήμια.
Και τώρα τι ακριβώς ζητείται από την Ελλάδα;
Να αποδέχεται και κάθε αλυτρωτική πρόκληση για να αποδεικνύει ότι είναι «καλός γείτονας»;
Όχι.
Η καλή γειτονία δεν είναι μονόδρομος.
Η ειρήνη δεν σημαίνει εθνική αμνησία.
Και η διπλωματία δεν σημαίνει ότι πρέπει να καταπίνεις κάθε πρόκληση για να μη δυσαρεστήσεις εκείνον που την προκαλεί.
Η ίδια η Συμφωνία των Πρεσπών, άλλωστε, διαχωρίζει τη σύγχρονη ταυτότητα της γειτονικής χώρας από την αρχαία ελληνική ιστορία και πολιτιστική κληρονομιά της Μακεδονίας.
Ακόμη και εκεί λοιπόν υπάρχει μια κόκκινη γραμμή.
Ο Αλέξανδρος δεν παραχωρήθηκε.
Ο Φίλιππος δεν παραχωρήθηκε.
Η αρχαία Μακεδονία δεν παραχωρήθηκε.
Και ασφαλώς η ελληνική Μακεδονία δεν βρίσκεται σε καμία διαπραγμάτευση.
Γι’ αυτό και η κυβέρνηση έχει υποχρέωση να διερευνήσει πλήρως όσα συνέβησαν στη Μελίτη.
Να πιστοποιηθεί η μετάφραση.
Να εξεταστεί ολόκληρο το τραγούδι και όχι αποσπασματικά.
Να διαπιστωθεί ποιος το επέλεξε.
Και εφόσον προκύπτουν πράξεις που παραβιάζουν την ελληνική νομοθεσία, να εφαρμοστεί ο νόμος χωρίς φόβο και χωρίς πολιτικούς υπολογισμούς.
Όχι επειδή φοβόμαστε ένα τραγούδι.
Αλλά επειδή δεν επιτρέπουμε σε κανέναν να δοκιμάζει τα όρια της ελληνικής Δημοκρατίας και να αναρωτιέται μέχρι πού μπορεί να φτάσει χωρίς αντίδραση.
Και προς τα Σκόπια το μήνυμα πρέπει επίσης να είναι απολύτως καθαρό.
Θέλετε φιλία;
Θα έχετε φιλία.
Θέλετε συνεργασία;
Θα έχετε συνεργασία.
Θέλετε ευρωπαϊκή προοπτική;
Τότε πρέπει να υπάρχει απόλυτος σεβασμός στις συμφωνίες, στα σύνορα και στην ιστορική αλήθεια.
Αλλά αν κάποιοι εξακολουθούν να ονειρεύονται χάρτες, «Αιγαιακές Μακεδονίες», αρχαίους προγόνους που δεν τους ανήκουν και μια ιστορία γραμμένη εκ νέου για τις ανάγκες του εθνικού τους μύθου, τότε η απάντηση της Ελλάδας πρέπει να είναι μία.
Ως εδώ.
Και αν πράγματι ακούστηκε το «Φύγετε Έλληνες από τη Μακεδονία», η απάντηση είναι εξίσου απλή.
Όχι.
Οι Έλληνες δεν θα φύγουν από τη Μακεδονία.
Οι Έλληνες στη Μακεδονία βρίσκονται στην πατρίδα τους.
Αυτό που πρέπει να φύγει είναι ο αλυτρωτισμός.
Να φύγουν τα ψεύτικα ιστορικά αφηγήματα.
Να φύγει η οικειοποίηση του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Να φύγουν οι χάρτες των φαντασιακών «Μεγάλων Μακεδονιών».
Να φύγει η αντίληψη ότι η ελληνική ανοχή σημαίνει ελληνική αδυναμία.
Γιατί η Ελλάδα μπορεί να επιδιώκει την ειρήνη χωρίς να παραδίδει τη μνήμη της.
Μπορεί να σέβεται τους γείτονές της χωρίς να επιτρέπει στους γείτονες να ξαναγράφουν την Ιστορία της.
Και μπορεί να είναι ευρωπαϊκή, δημοκρατική και ανοιχτή χώρα χωρίς να απολογείται επειδή υπερασπίζεται το αυτονόητο.
Την ιστορία της. Την κυριαρχία της. Τη Μακεδονία της.
Και πάνω απ’ όλα μία αλήθεια που δεν αλλάζει επειδή κάποιοι φωνάζουν δυνατότερα.
Ο Μέγας Αλέξανδρος ανήκει στην ελληνική ιστορία. Η αρχαία Μακεδονία ανήκει στην ελληνική πολιτιστική κληρονομιά. Και η ελληνική Μακεδονία δεν χρειάζεται την άδεια κανενός για να είναι ελληνική.
ΓΙΩΡΓΟΣ Α.
