Καθώς οι αμερικανοϊρανικές διαπραγματεύσεις παραμένουν σε αδιέξοδο, τα Στενά του Ορμούζ μετατράπηκαν για μία ακόμη φορά σε πεδίο άμεσης στρατιωτικής σύγκρουσης. Σε διάστημα λίγων ωρών ανακοινώθηκαν τέσσερα ιρανικά drones που κατερρίφθησαν από αμερικανικές δυνάμεις, αμερικανικά πλήγματα σε ιρανικούς σταθμούς ραντάρ, ιρανικά προειδοποιητικά πυρά κοντά στα Στενά και ακόμη μία κατάσχεση εμπορικού πλοίου που κατευθυνόταν σε ιρανικό λιμάνι. Στον αέρα, παράλληλα, ο Ντόναλντ Τραμπ έδινε συνέντευξη στο NBC News συγκρίνοντας τη σύγκρουση με τον πόλεμο του Βιετνάμ.
Το σκηνικό ξεκίνησε από τη θαλάσσια περιοχή πέρα από το νησί Λαράκ, ανοιχτά του στρατηγικού λιμανιού Μπαντάρ Αμπάς. Το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο Mehr μετέδωσε ότι ιρανικές δυνάμεις προχώρησαν σε «προειδοποιητικό μέτρο» κοντά στα Στενά, συνδέοντας τα πυρά με αναδιάταξη αμερικανικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή. Το ιρανικό ναυτικό ανέφερε επίσης ότι εκτόξευσε πυραύλους και drones κατά αμερικανικών πλοίων στον Κόλπο του Ομάν, ισχυριζόμενο ότι τα πλοία «αποχώρησαν κατευθυνόμενα προς τον Ινδικό Ωκεανό» και ότι, αν επιστρέψουν, «θα χρησιμοποιηθούν μεγαλύτερης εμβέλειας πύραυλοι», μια απειλή που η CENTCOM δεν επιβεβαίωσε.
Αυτό που επιβεβαίωσε η CENTCOM ήταν διαφορετικό και σαφές: αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν τέσσερα ιρανικά drones αυτοκτονίας που εκτοξεύτηκαν προς τα Στενά του Ορμούζ. «Τα drones επίθεσης αποτελούσαν άμεση απειλή για τη ναυσιπλοΐα στην περιοχή», ανέφερε η διοίκηση, προσθέτοντας ότι στη συνέχεια αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν ιρανικά παράκτια ραντάρ επιτήρησης στην περιοχή Γκορούκ και στο νησί Κεσμ, «για να αποτραπούν περαιτέρω επιθέσεις». Η CENTCOM ανακοίνωσε ότι θα συνεχίσει να ανταποκρίνεται στην «αδικαιολόγητη ιρανική επιθετικότητα» στο πλαίσιο του δικαιώματος αυτοάμυνας.
Η επιλογή των στόχων δεν είναι τυχαία. Το Κεσμ βρίσκεται στην είσοδο των Στενών του Ορμούζ και δυτικοί αναλυτές το αποκαλούν «αβύθιστο αεροπλανοφόρο» του Ιράν. Πρόκειται για ένα νησί με οχυρωμένα δίκτυα τούνελ, εμπροσθοφυλακές μονάδες drones και μπαταρίες αντιπλοϊκών πυραύλων που παρακολουθούν τις κινήσεις του 5ου Αμερικανικού Στόλου. Το Γκορούκ, περισσότερο στο εσωτερικό, φιλοξενεί υποδομές ραντάρ που τροφοδοτούν με δεδομένα στόχευσης το ίδιο δίκτυο. Πλήγμα σε αυτούς τους σταθμούς δεν αποτελεί απλή απάντηση σε ένα επεισόδιο, ωστόσο είναι αποδόμηση της αισθητηριακής υποδομής που επιτρέπει στο Ιράν να παρακολουθεί και να απειλεί τη ναυσιπλοΐα στα Στενά.
Παράλληλα, η CENTCOM ανακοίνωσε ότι ακινητοποίησε το M/V Lian Star, πλοίο υπό σημαία Γκάμπιας, αφού αυτό αγνόησε πάνω από 20 προειδοποιήσεις ενώ κατευθυνόταν σε ιρανικό λιμάνι στον Κόλπο του Ομάν. Μια ακόμη εφαρμογή του αποκλεισμού που βρίσκεται σε ισχύ από τις 13 Απριλίου και έχει ως τώρα εκτρέψει πάνω από 127 εμπορικά πλοία.
Ενώ τα γεγονότα αυτά εξελίσσονταν, ο Ντόναλντ Τραμπ έδινε συνέντευξη στο NBC News στην οποία αποτύπωσε τόσο τη στρατηγική του σκέψη όσο και τα όριά της. Η σύγκριση που επέλεξε ήταν αποκαλυπτική: «Προχωράω πολύ γρήγορα. Βρίσκομαι στον τρίτο μήνα. Ο πόλεμος του Βιετνάμ διήρκεσε 19 χρόνια. Εγώ είμαι μόλις στον τρίτο μήνα». Η αναφορά αυτή — επιλεγμένη για να ελαχιστοποιήσει την κριτική για τη διάρκεια της σύγκρουσης — θέτει ταυτόχρονα ένα ερώτημα που ο ίδιος δεν απαντά: ποιος είναι ο ορίζοντάς της;
Ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσίασε και συγκεκριμένους αριθμούς για την αποδόμηση των ιρανικών δυνατοτήτων: «Οι περισσότερες εγκαταστάσεις παραγωγής drones έχουν καταστραφεί, οι περισσότερες θέσεις εκτόξευσης έχουν καταστραφεί και οι περισσότερες περιοχές κατασκευής πυραύλων έχουν καταστραφεί». Και στη συνέχεια ένας αριθμός που ξεχωρίζει: «Θα έλεγα ότι, ποσοστιαία, έχουν ίσως το 21% έως 22% των πυραύλων τους. Είναι πολλοί πύραυλοι, αλλά δεν είναι αυτό που είχαν όταν επιτεθήκαμε για πρώτη φορά». Το γεγονός ότι ακόμα και ένα 21% της αρχικής ιρανικής πυραυλικής δύναμης συνιστά απειλή αρκετή ώστε να επιφέρει συνεχείς επεισόδια, εξηγεί εν μέρει γιατί η σύγκρουση δεν οδηγείται γρήγορα σε τέλος.
Για το γιατί δεν υπάρχει ακόμα συμφωνία, ο Τραμπ εξέφρασε κατανόηση αλλά και πίεση: «Είναι πολύ δύσκολο γι’ αυτούς. Είναι δυνατοί, είναι περήφανοι. Υπάρχουν πράγματα που ποτέ δεν πίστευαν ότι θα χρειαστεί να κάνουν και τώρα θα πρέπει να τα κάνουν. Δεν έχουν άλλη επιλογή». Πρόκειται για μια διατύπωση που θέλει να μεταφέρει αναπόφευκτη κατάρρευση της ιρανικής διαπραγματευτικής θέσης, αλλά τα σημερινά περιστατικά υπενθυμίζουν ότι ακόμα και μια εξασθενημένη στρατιωτικά Τεχεράνη παραμένει σε θέση να προκαλεί σοβαρά επεισόδια στα πιο κρίσιμα νερά του πλανήτη.
Ο τρόπος που οι δύο πλευρές βιώνουν αυτή τη φάση δεν θα μπορούσε να είναι πιο διαφορετικός. Για την Ουάσινγκτον, τα περιστατικά είναι διαχειρίσιμα επεισόδια σε μια εκστρατεία που εκτυλίσσεται με επιτυχία. Για την Τεχεράνη, κάθε drone που εκτοξεύεται και κάθε «προειδοποιητικό πυρ» που ανακοινώνεται είναι μήνυμα προς το εσωτερικό κοινό ότι η αντίσταση συνεχίζεται. Ανάμεσα στα δύο αυτά αφηγήματα, τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αποτελούν τον μεγαλύτερο ενεργειακό κόμβο του κόσμου — και έναν πολεμικό χώρο που δεν έχει βρει ακόμα τον δρόμο της ηρεμίας.
