Ο δισεκατομμυριούχος ομογενής, φίλος του Τραμπ και αντιπρόεδρος του Αρχιεπισκοπικού Συμβουλίου Αμερικής Τζον Κατσιματίδης , μίλησε στην ΕΡΤ για την πρέσβη Κίμπερλι Γκιλφόιλ. Βλέπει σκοπιμότητα στην απομάκρυνσή της και μεταφέρει την κατηγορηματική της διάψευση.
Ανάμεσα στις φωνές που σχολίασαν την απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ, μία έχει ιδιαίτερο βάρος. Δεν ανήκει σε αντίπαλο του Τραμπ ούτε σε κάποιον που ψάχνει δημοσιότητα. Ανήκει στον Τζον Κατσιματίδη, έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους Ελληνοαμερικανούς, άνθρωπο του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος και του στενού περιβάλλοντος του προέδρου. Μιλώντας στην ΕΡΤ, ο Κατσιματίδης έκανε κάτι που λίγοι τόλμησαν τις τελευταίες ημέρες. Υπερασπίστηκε δημόσια την πρέσβειρα και έθεσε ανοιχτά το ερώτημα της σκοπιμότητας.
Από τη Νίσυρο στον στενό κύκλο του Τραμπ
Γεννημένος στη Νίσυρο, ο Κατσιματίδης έφτασε στη Νέα Υόρκη με τους γονείς του όταν ήταν μόλις έξι μηνών και μεγάλωσε στο Χάρλεμ. Λίγο πριν πάρει το πτυχίο του από το NYU, εγκατέλειψε τις σπουδές για να αφοσιωθεί στο λιανεμπόριο τροφίμων. Από εκεί έχτισε μια επιχειρηματική αυτοκρατορία. Μέσω του ομίλου Red Apple ελέγχει την αλυσίδα σούπερ μάρκετ Gristedes, ένα μεγάλο χαρτοφυλάκιο ακινήτων και δραστηριότητες στα καύσιμα, ενώ η περιουσία του έχει εκτιμηθεί σε αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια. Συχνά χαρακτηρίζεται ο πιο επιτυχημένος Ελληνοαμερικανός επιχειρηματίας.
Πολιτικά, είναι φανερός υποστηρικτής του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος και από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές του Τραμπ, τόσο οικονομικά όσο και στην προώθηση της υποψηφιότητάς του. Τη βραδιά των προεδρικών εκλογών, ο Τραμπ τον κάλεσε να παρακολουθήσει τα αποτελέσματα στο Μαρ α Λάγκο.
Στην ομογένεια, το κύρος του είναι αδιαμφισβήτητο. Το 2019 ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ελπιδοφόρος τον διόρισε αντιπρόεδρο του Αρχιεπισκοπικού Συμβουλίου της Ελληνορθόδοξης Αρχιεπισκοπής Αμερικής, θέση που είχε υπηρετήσει και στο παρελθόν. Είναι επίσης Άρχων του Οικουμενικού Πατριαρχείου και μέλος της εκτελεστικής επιτροπής του Leadership 100.
«Έκανε σπουδαία δουλειά»
Ο Κατσιματίδης ξεκίνησε από το έργο της Κίμπερλι Γκιλφόιλ. Κατά την εκτίμησή του, η Γκιλφόιλ έκανε σπουδαία δουλειά κατά τη διάρκεια της θητείας της στην Αθήνα. Δεν πρόκειται για μια φιλοφρόνηση της στιγμής. Η πρέσβειρα υπήρξε η πρώτη γυναίκα που εκπροσώπησε τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Ελλάδα και έκανε την ενεργειακή συνεργασία κεντρικό άξονα της αποστολής της, ενώ λίγες μόλις μέρες πριν από το σκάνδαλο ο Μάρκο Ρούμπιο την επαινούσε δημόσια ως εξαιρετικά αποτελεσματική.
Με προσοχή που του αναγνωρίζεται, ο Κατσιματίδης διευκρίνισε ότι δεν γνωρίζει αν η ίδια υπέπεσε σε κάποιο λάθος που θα μπορούσε να συνδέεται με την απομάκρυνσή της. Δεν έκρυψε όμως την πεποίθησή του ότι η εξέλιξη ήταν υποκινούμενη.
Η χρονική συγκυρία που γεννά ερωτήματα
Το βασικό του επιχείρημα είναι ο χρόνος. Η απομάκρυνση έγινε περίπου τρεις εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Δεν είναι μόνο εκείνος που συνδέει τα δύο. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οι σύμβουλοι του Τραμπ φοβούνταν ότι τα αρνητικά πρωτοσέλιδα θα τροφοδοτούσαν το αφήγημα της διαπλοκής ακριβώς πριν από την κάλπη. Με άλλα λόγια, η απόφαση φαίνεται να υπαγορεύτηκε από πολιτικό υπολογισμό και όχι από κάποιο πόρισμα. Η έρευνα του Γενικού Επιθεωρητή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη και καμία αρχή δεν έχει αποφανθεί για την ουσία των κατηγοριών.
Το τηλεφώνημα και οι τρεις λέξεις
Η πιο ισχυρή στιγμή της συνέντευξης ήρθε όταν ο Κατσιματίδης κλήθηκε να σχολιάσει το δημοσίευμα της Wall Street Journal για τα μηνύματα προς τον Έρικ Ντίτερς και τα 100.000 δολάρια της American Express. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι δεν περιορίστηκε στα ρεπορτάζ. Επικοινώνησε προσωπικά με την Γκιλφόιλ για να τη ρωτήσει ευθέως.
Η απάντηση που του έδωσε ήταν σύντομη και κατηγορηματική. «Όλα είναι ψέματα». Η πρέσβειρα απέρριψε συνολικά τους ισχυρισμούς του δημοσιεύματος, στην ίδια γραμμή με τη δημόσια δήλωση παραίτησής της, όπου χαρακτήρισε τις κατηγορίες ψευδείς και δεσμεύτηκε να υπερασπιστεί μέχρι τέλους το όνομα, τη φήμη και την ακεραιότητά της.
Μια σχέση που δεν ξεκίνησε χθες
Η στήριξη του Κατσιματίδη στην Κίμπερλι Γκιλφόιλ έχει βάθος. Όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε την υποψηφιότητά της για την Αθήνα, η Γκιλφόιλ ευχαρίστησε δημόσια τον Αρχιεπίσκοπο Ελπιδοφόρο, τον Κατσιματίδη και τους ηγέτες της ελληνοαμερικανικής κοινότητας για τη στήριξή τους. Λίγο αργότερα μίλησε για πρώτη φορά για τον νέο της ρόλο σε εκπομπή του ίδιου του Κατσιματίδη, όπου τον επαίνεσε ως άνθρωπο πολύ αγαπητό στην Ελλάδα που ζει το αμερικανικό όνειρο, και του πρότεινε μάλιστα χαριτολογώντας να την ακολουθήσει στην Ελλάδα για να γίνει Πρόεδρος.
Στην ίδια συζήτηση, ο Κατσιματίδης την προέτρεψε να εργαστεί ώστε η Ελλάδα να παραμείνει πυλώνας σταθερότητας, και η αναφορά του στην προστασία των ελληνικών νησιών από την Τουρκία βρήκε θερμή ανταπόκριση από την Γκιλφόιλ, που δεσμεύτηκε να κάνει ό,τι μπορεί για μια ισχυρή Ελλάδα σε όλα τα επίπεδα. Ήταν η αρχή μιας σχέσης εμπιστοσύνης που, όπως φάνηκε στην ΕΡΤ, άντεξε και στην πιο δύσκολη στιγμή.
Δύο φωνές, δύο κόσμοι
Η σύγκριση είναι αναπόφευκτη. Από τη μία πλευρά, ο Έρικ Ντίτερς, ένας πρώην δικηγόρος χωρίς άδεια, με ποινική καταδίκη για απειλές και με διαδοχικές εκλογικές ήττες, που παραδέχθηκε στο PBS ότι τον κινεί η εκδίκηση και ότι χρησιμοποίησε τις κατηγορίες ως μοχλό πίεσης προς τον Λευκό Οίκο. Από την άλλη, ένας από τους πιο σεβαστούς ανθρώπους της ομογένειας, με μακρά παρουσία στην Εκκλησία, στις επιχειρήσεις και στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, που δεν έχει τίποτα να κερδίσει υπερασπιζόμενος μια πρέσβειρα που μόλις έχασε τη θέση της.
Οι δικηγόροι της Γκιλφόιλ έχουν ήδη απαντήσει ότι ο Ντίτερς τής όφειλε περίπου 150.000 δολάρια από υπογεγραμμένη σύμβαση και ότι εκείνη αρνήθηκε την προσφορά του για ένα εκατομμύριο δολάρια. Η φωνή του Κατσιματίδη έρχεται να προσθέσει κάτι που καμία νομική δήλωση δεν μπορεί να δώσει. Ηθικό βάρος.
Η υπόθεση δεν έχει κλείσει. Η έρευνα θα πρέπει να ολοκληρωθεί. Μέχρι τότε όμως, η φωνή ενός ανθρώπου με το κύρος του Κατσιματίδη θυμίζει κάτι στοιχειώδες. Η απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ δεν ισοδυναμεί με καταδίκη.