Η τεχνητή νοημοσύνη αποκτά σταδιακά έναν όλο και πιο ενεργό ρόλο στην ιατρική και πλέον η παρουσία της φτάνει μέχρι και μέσα στο χειρουργείο. Σε νοσοκομείο του Λονδίνου, εξειδικευμένη χειρουργική ομάδα αξιοποίησε σύστημα AI κατά τη διάρκεια επέμβασης για την αφαίρεση όγκου στον εγκέφαλο, με την τεχνολογία να λειτουργεί ως πρόσθετο εργαλείο καθοδήγησης των γιατρών.
Η επέμβαση πραγματοποιήθηκε στο National Hospital for Neurology and Neurosurgery, που αποτελεί μέρος του University College London Hospitals NHS Foundation Trust. Το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης ανέλυε σε πραγματικό χρόνο την εικόνα από το χειρουργικό πεδίο και επισήμαινε σημαντικές ανατομικές δομές που έπρεπε να αποφύγουν οι χειρουργοί.
AI σε πραγματικό χρόνο μέσα στο χειρουργείο
Η τεχνολογία μπορούσε να αναγνωρίζει νεύρα, αιμοφόρα αγγεία και άλλα κρίσιμα σημεία, παρουσιάζοντάς τα με διαφορετική χρωματική σήμανση στην εικόνα που έβλεπε η χειρουργική ομάδα. Με αυτόν τον τρόπο, οι γιατροί είχαν ένα επιπλέον επίπεδο πληροφόρησης κατά τη διάρκεια μιας ιδιαίτερα απαιτητικής επέμβασης.
Το λογισμικό είχε προηγουμένως εκπαιδευτεί χρησιμοποιώντας εκατοντάδες βίντεο χειρουργικών επεμβάσεων. Μέσω αυτών έμαθε να διακρίνει ανατομικές δομές, χειρουργικά εργαλεία αλλά και τον τρόπο με τον οποίο τα εργαλεία αλληλεπιδρούν με τους ανθρώπινους ιστούς.
Η ακρίβεια ήταν ιδιαίτερα σημαντική στη συγκεκριμένη περίπτωση, καθώς ο όγκος βρισκόταν στην υπόφυση, μία περιοχή που γειτνιάζει με νεύρα τα οποία σχετίζονται άμεσα με την όραση, αλλά και με μεγάλα αιμοφόρα αγγεία.
Όγκος μόλις 11 χιλιοστών
Ο ασθενής ήταν ο 48χρονος Rhys Hibbert, ο οποίος είχε διαγνωστεί το 2024 με όγκο περίπου 11 χιλιοστών. Αρχικά η κατάστασή του παρακολουθούνταν χωρίς να κρίνεται απαραίτητη η άμεση χειρουργική αντιμετώπιση.
Στη συνέχεια, όμως, εμφανίστηκαν σοβαρές ορμονικές διαταραχές και προβλήματα στην όρασή του, γεγονός που οδήγησε τους γιατρούς στην απόφαση να προχωρήσουν σε επέμβαση. Λόγω της θέσης του όγκου, ακόμη και μια πολύ μικρή απόκλιση κατά τη χειρουργική διαδικασία θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές.
Η χρήση της AI δεν αντικατέστησε τους χειρουργούς ούτε έλαβε αυτόνομα αποφάσεις. Αντίθετα, λειτούργησε υποστηρικτικά, προσφέροντας πρόσθετη οπτική καθοδήγηση ώστε η ιατρική ομάδα να έχει καλύτερη αντίληψη της ανατομίας κατά τη διάρκεια της επέμβασης.
Θετική εξέλιξη για τον ασθενή
Η επέμβαση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο κλινικής δοκιμής με χρηματοδότηση από το National Institute for Health and Care Research. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η μετεγχειρητική πορεία του ασθενούς ήταν ιδιαίτερα καλή.
Ο Hibbert ανέφερε σημαντική βελτίωση της όρασής του μετά την επέμβαση, ενώ περίπου μία εβδομάδα αργότερα μπορούσε να περπατά χωρίς να χρειάζεται γυαλιά ή μπαστούνι. Έκτοτε επέστρεψε και στην εργασία του.
Η συγκεκριμένη περίπτωση δείχνει πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να εξελιχθεί σε ένα σημαντικό βοηθητικό εργαλείο για τους χειρουργούς, ιδιαίτερα σε επεμβάσεις όπου μερικά χιλιοστά μπορούν να κάνουν τεράστια διαφορά. Αντί να αντικαθιστά την ανθρώπινη εμπειρία, η AI μπορεί να προσθέσει ένα ακόμη επίπεδο πληροφόρησης και ακρίβειας σε πραγματικό χρόνο.
