«Μία λέξη αλλάζει την ιστορία. Για τους Έλληνες αυτή η λέξη είναι το Όχι». Από τον ουρανό της Θεσσαλονίκης, ανήμερα της 28ης Οκτωβρίου, ο επισμηναγός Χρήστος – Πάρις Χαρίτος έδωσε με το μήνυμά του το ουσιαστικό περιεχόμενο της εθνικής επετείου. Λίγες φράσεις, χωρίς περιττές διατυπώσεις, συνέδεσαν την ιστορική μνήμη με τη διαρκή ευθύνη της υπεράσπισης της ελευθερίας.
Ο πιλότος της Ελληνικής Ομάδας Αεροπορικών Επιδείξεων ΖΕΥΣ, πετώντας με το μαχητικό F-16 στο πλαίσιο της στρατιωτικής παρέλασης, απηύθυνε έναν χαιρετισμό που ξεπερνούσε την τυπική επετειακή ευχή. Στο επίκεντρό του βρέθηκαν οι άνθρωποι που αρνήθηκαν να υποταχθούν και η απόφαση ενός λαού να υπερασπιστεί την πατρίδα του, γνωρίζοντας ότι αυτή η επιλογή απαιτούσε αγώνα και θυσίες.
«Σήμερα τιμούμε εκείνους που στάθηκαν όρθιοι», ανέφερε ο επισμηναγός. Μια πρόταση που στρέφει την προσοχή από τα μεγάλα λόγια στα ίδια τα πρόσωπα της Ιστορίας. Στους στρατιώτες που πολέμησαν, στις οικογένειες που αποχωρίστηκαν τους ανθρώπους τους, σε όσους σήκωσαν το βάρος μιας εποχής χωρίς να γνωρίζουν πότε θα τελείωνε η δοκιμασία. Η τιμή προς εκείνους αποκτά περιεχόμενο όταν συνοδεύεται από τη γνώση του αγώνα τους και τον σεβασμό στο κόστος που κατέβαλαν.
Το ιστορικό «Όχι» παραμένει μια λέξη με ξεχωριστό βάρος στην ελληνική συνείδηση. Συμπυκνώνει την άρνηση της υποταγής, την υπεράσπιση της εθνικής αξιοπρέπειας και τη βούληση ενός λαού να αποφασίζει για το μέλλον του. Η δύναμή του βρίσκεται στην ευθύνη που ανέλαβαν όσοι το έκαναν πράξη, πολύ πέρα από τη στιγμή της διατύπωσής του.
Από το πιλοτήριο του μαχητικού, ο Χρήστος – Πάρις Χαρίτος συνέδεσε αυτή τη μνήμη με το παρόν. Η φωνή ενός σημερινού αξιωματικού της Πολεμικής Αεροπορίας, την ώρα της πτήσης πάνω από τη Θεσσαλονίκη, έδωσε ιδιαίτερο συμβολισμό στην αναφορά προς εκείνους που υπερασπίστηκαν την Ελλάδα. Διαφορετικές γενιές, διαφορετικές συνθήκες, με κοινό σημείο αναφοράς το καθήκον απέναντι στην πατρίδα.
«Θυμόμαστε ότι η ελευθερία δεν χαρίζεται», υπογράμμισε. Αυτή η φράση αποτελεί και την πιο απαιτητική υπενθύμιση της επετείου. Η ελευθερία χρειάζεται ανθρώπους που αντιλαμβάνονται την αξία της, θεσμούς που την προστατεύουν και μια κοινωνία που διατηρεί ζωντανή την ιστορική της συνείδηση. Χρειάζεται επίσης καθημερινή προσήλωση στο καθήκον, ακόμη και όταν αυτή η προσήλωση μένει μακριά από τις επίσημες τελετές και τη δημόσια αναγνώριση.
Το μήνυμα ολοκληρώθηκε με το «Χρόνια πολλά, Ελλάδα». Ένας λιτός χαιρετισμός από τον ουρανό της Θεσσαλονίκης, με αποδέκτη ολόκληρη τη χώρα. Και μαζί του, η υπενθύμιση ότι η 28η Οκτωβρίου διατηρεί τη δύναμή της όσο οι επόμενες γενιές γνωρίζουν ποιους τιμούν, τι υπερασπίστηκαν και γιατί η στάση τους εξακολουθεί να μας αφορά.
